Ana Sayfa | Üyelik | Sıkça Sorulan Sorular | Site Haritasi | İletişim | English
 
 Türk Manyetik 
Rezonans  Derneği


  - Yönetim Kurulu
  - Tarihçe
  - Üyelerimiz
  - Dernek Tüzüğü


 Toplantılar

  - Bölgesel
  - Ulusal
  - Uluslararası


 
Yayınlar

  - Kitap
  - Dergi


Eğitim

  - Dersler
  - Olgular

  - Ödüller

 Linkler




EĞİTİM - Dersler

Mr Haste Sekansında Akciğer Nodüllerinin Görüntülenmesi
Dr.Bahri Keyik
S.B Ankara Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim Hastanesi


HASTE
(Half-fourier-Acquired Single-shot turbo Spin-echo) Siemens Medical Solutions
SS-FSE
(single-shot fast spin echo) GE Medical Systems, Philips Medical Systems
FSE-ADA
(fast spin echo, asymmetric data allocation with half scan) Hitachi
FASE
(fast advanced spin echo) Toshiba

Tek atışta tüm k alanın doldurulması RARE sekansıyla mümkündür. T2 zamanı uzun zaman aralığı gerektirmektedir ve single-shot RARE sadece sıvının görüntülenmesi sağlar (MRKP gibi). HASTE sekansında k alanın yarısının doldurulmasıyla sekans süresi kısalır ve RARE sekansı bir türevidir. MR görüntüsü oluşturmak için k alanın yarısının doldurulması yeterli olmaktadır.


HASTE sekansı ağır T2 kontrastı sağlamaktadır. En sık kullanıldığı MR kolanjiyopankreatografi ve MR ürografide, sıvı dolu anatomik yapılarda taş ya da diğer lezyonları parlak sıvı içersinde düşük sinyal şiddetinde alanlar olarak görülmektedir.
HASTE sekansının çok hızlı oluşu ve hareket artefaktlarından etkilenmemesi şuursuz hastaların incelenmesini sağlar.
HASTE sekans süresi çok kısadır. HASTE görüntüleri bulanıktır ve uzaysal çözünürlüğü azdır.

Akciğer patolojilerinde MRG’nin kullanımı teknik nedenlerle kısıtlıdır. Uzaysal çözünürlüğün azlığı, hava boşluğu ile interstisyum arasındaki yüksek manyetik duyarlılık farkı, düşük proton yoğunluğu ve solunum-kalp hareketleri teknik zorluklar oluşturmaktadır. Buna rağmen MRG ile kontrast madde kullanmadan hiler-mediastinal yerleşimli bronkojenik karsinomların evrelendirmesi ve dens pulmoner kitlenin parankimden ayırımı yapılabilir.

MRG cihazlarındaki teknolojik gelişmelerle pulmoner MR anjiyografi, ventilasyon-perfüzyon ölçümleri ve sanal bronkoskopi yapmak mümkündür
Akciğer lezyonlarının değerlendirmesinde ve takibinde iyonizan radyasyon ve potansiyel nefrotoksitesi riskine rağmen BT incelemesi standarttır. Akciğer kanseri-metastazlarında, nodül takiplerinde BT yaygın kullanılmaktadır. Günümüzde çok kesitli BT ile hastaların maruz kaldığı iyonizan radyasyon dozu artmaktadır. Bu amaçla düşük doz BT inceleme protokolleri ve diğer görüntüleme yöntemleri gündeme gelmiştir.

BT’nin sık kullanıldığı akciğer nodülllerinde HASTE sekansının tanısal etkinliği araştırılmıştır. Akciğer radyografisi ve ÇKBT ile karşılaştırma yapılmıştır (başlıca 2 çalışma göze çarpmaktadır).
Nodül boyutlarına göre HASTE MRG’nin duyarlılığı 5-10 mm’de %94.9, 11-30 mm arasında %97.4, 30 mm üstünde %100 olarak saptanmıştır (Vogt ve ark. AJR:183,July 2004). Akciğer radyografisinin duyarlılığı %55.8, özgüllüğü %92.4; Haste MRG’nin ise duyarlılığı %93, özgüllüğü %96.2 olarak bulunmuştur.

Haste MRG’nin ÇKBT ile karşılaştırmalı değerlendirmesinde duyarlılığı %98.1, özgüllüğü %93.5 olarak bulunmuştur. Nodül boyutlarına göre: 3mm’den küçüklerde duyarlılığı %73, 3-5 mm arasında ise % 86.3, 6-10 arasında ise %95.7, 10 mm üstünde ise %100 olarak saptanmıştır. Tüm nodül boyutlarında özgüllüğü %85.4 olarak bulunmuştur (Schroeder ve ark. AJR:185, October 2005).


1-A, 39 yaşında erkek melanoma, PA grafisi normal


1-B, ÇKBT’de takiple boyutu artış gösterdiği görülen metastatik pulmoner nodül


1-C, BT ile aynı düzeyden geçen HASTE MR görüntüsünde 6 mm çapında nodül


2-A, 62 yaşında erkek, renal adenokarsinoma, PA grafisi normal


2-B, ÇKBT’de perikardiyuma yakın 19 mm çapında soliter metastaz(küçük ok), sağda pnömonik konsolidasyon(büyük ok), solda 5 mm’den küçük nodüller


2-C, Aynı düzeyden geçen HASTE MR görüntüsünde soliter metastaz, pnömoni ve milimetrik nodüller görülmektdir.


3-A,B 63 yaşında erkek renal adenokarsinoma, PA ve yan akciğer grafisinde yaygın pulmoner metastazlar


3-C,D, ÇKBT ve HASTE MR görüsünde sol atrium seviyesinde çok sayıda parankimal nodül


4-A,57 yaşında testis kanseri, ÇKBT’de 5 mm çapında parankimal nodül (ok)


4-B, HASTE MR görüntüsünde parankimal nodül görülmemiştir


4-C, Aynı hastada daha üst kesitlerde ÇKBT’de görülen parankimal nodül görülmüştür


5-A, 51 yaşında meme kanseri, ÇKBT’de yaygın pulmoner metastazlar


5-B, HASTE MR görüntüsünde pulmoner nodüller görülmektedir.


6-A, 47 yaşında erkek, sağda santral bronşiyal kanser


6-B, HASTE MR görüntüsünde tümörün sınırı rahatlıkla seçilebilmektedir.


7-A, 55 yaşında erkek tiroid kanseri, solda subplevral parankimal nodül


7-B, HASTE MR görüntüsünde bu nodül ortostatik sıvı birikimi yüzünde maskelenmektedir.


8-A, 44 yaşında testis kanseri, ÇKBT’de sol akciğer bazalinde parankimal nodül ve infiltrasyon


8-B, ÇKBT’de solda plevral kalınlaşma, subplevral nodüller ve parankimal infiltrasyon


8-C, HASTE MR görüntüsünde parankimal nodül ve infiltrasyon


9-A,B, ÇKBT’de parankimal konsolidasyondan ayırt edilemeyen lenfoadenopatilerin HASTE MR görüntüsünde sınırları seçilmektedir(oklar)


HASTE sekansında kalsifik nodüller görülmez. Pulmoner arter ve venlerin sinyalsizliği, hava dolu parankim zeminin düşük sinyali yüksek T2 zamanına sahip birçok neoplazik kitlenin yüksek sinyal şiddetinde görülmesine olanak sağlar. Böylelikle kontrast madde kullanmadan bronşiyal karsinomanın görüntülenmesini sağlar.
İnceleme nefes tutturularak yaklaşık 20 saniyelik 2 bölüm halinde 5 mm’lik kesit kalınlığında yapılmaktadır. Z aksındaki zayıf çözünürlüğü artttırmak için kesit kalınlığı azaltılmış ve koronal düzlemde de inceleme yapılmıştır. EKG tetikleme yapılmıştır.
Akciğer kaidesindeki ortostatik sıvı birikimi HASTE sekansında küçük nodüllerin görüntülenmesini zorlaştırmaktadır. Lenfanjitik yayılımı göstermez.
Bu kısıtlamalarına karşılık örneğin testis kanseri, lenfoma gibi potansiyel tedavi edilebilen genç hasta gruplarının tekrarlayan takip ve evrelendirmesinde radyasyon dozunu azaltmak için HASTE sekansı kullanılabilir.